Egzekucja komornicza - krok po kroku

Niespłacanie zobowiązań finansowych nieuchronnie sprowadza na dłużnika nie lada kłopoty - stres, spory z wierzycielem, czy też pertraktacje z firmami windykacyjnymi. Jednak tym, co przeraża najbardziej jest wizyta komornika. Jak ona wygląda? Czy należy jej się obawiać? Co komornikowi wolno, a czego nie?
 

W artykule dowiesz się:

  1. Czym jest egzekucja komornicza?
  2. Jak odbywa się egzekucja komornicza?
  3. Co może, a czego nie może zająć komornik?
    1. Wynagrodzenie
    2. Rachunek bankowy
    3. Ruchomości
    4. Nieruchomości
    5. Renta i emerytura
  4. Podsumowanie

Czym jest egzekucja komornicza?

Egzekucja komornicza to ostateczny krok w postępowaniu związanym z odzyskiwaniem zobowiązań dłużnika wobec wierzyciela. W praktyce jest to po prostu zajęcie majątku osoby zadłużonej na poczet spłat zadłużenia. Przebieg egzekucji, prawa i obowiązki komornika są ściśle regulowane przez prawo komornicze oraz prawo cywilne, a sam komornik - wbrew powszechnej opinii - nie może tak po prostu wejść do mieszania dłużnika i skonfiskować dowolnego majątku wedle swojego uznania.
 

Jak odbywa się egzekucja komornicza?

Wierzyciel składa u komornika wniosek o rozpoczęcie procedury egzekucyjnej wsparty dokumentacją odnośnie świadczenia, które ma być spełnione, sposobem egzekucji oraz oryginalnym tytułem wykonawczym, wydanym przez sąd. Oprócz sposobu samej egzekucji, wierzyciel zobowiązany jest również wskazać majątek dłużnika, który może ulec procesowi zajęcia. Wbrew powszechnemu przekonaniu, komornik o niczym nie decyduje sam, a jest jedynie wykonawcą wyroku sądowego, może on jednak podjąć decyzję o przymusowym wejściu do mieszkania dłużnika (jeżeli nie będzie widział żadnej innej możliwości), o przeszukaniu mieszkania, tudzież samego dłużnika, jeśli zaistnieje podejrzenie ukrywania majątku przed zajęciem, jak i o porze wizyty u osoby zadłużonej - zazwyczaj odwiedziny komornicze odbywają się w dni robocze pomiędzy godzinami siódmą rano a dziewiątą wieczorem, jednak w przypadku, gdy komornik stwierdzi, że nie ma innej możliwości, może on - za zgodą sądu rejonowego - zawitać u dłużnika w dowolny dzień o każdej porze. Zwykle jednak takie opcje nie są rozważane podczas pierwszych, nieudanych prób wejścia do lokum dłużnika - to kolejny rodzaj ostatecznego rozwiązania. 

Musisz przeczytać: Czy komornik może zająć 500 plus?

Podczas pierwszej czynności egzekucyjnej komornik dostarcza dłużnikowi zawiadomienie o wszczęciu postępowania egzekucyjnego (wierzyciel jest również poinformowany o rozpoczęciu postępowania), przedstawia tytuł wykonawczy oraz sposób samej egzekucji. Po ukończeniu postępowania egzekucyjnego komornik oznacza wynik egzekucji w tytule wykonawczym, a w przypadku niezaspokojenia świadczenia w całości zwraca tytuł wykonawczy do wierzyciela, który podejmuje dalsze decyzje.

Na korzyść dłużnika działa fakt, iż wierzyciel zobowiązany jest do wyznaczenia przeprowadzenia sposobu egzekucji w taki sposób, ażeby była ona jak najmniej uciążliwa dla osoby zadłużonej. Pamiętać jednak należy, że to sam wierzyciel wyznacza owe sposoby i komornik podejmie się każdej czynności wskazanej w tytule egzekucyjnym. Kolejną przestrogą dla dłużnika jest fakt, że ukrywanie majątku przed działaniami komornika jest karalne i może skończyć się nawet pozbawieniem wolności - dlatego zawsze lepiej jest współpracować z organami komorniczymi.
 

Co może, a czego nie może zająć komornik?

Kodeks postępowania cywilnego przedstawia następującą listę rzeczy, które mogą być brane pod uwagę przy egzekucji komorniczej:
 

Wynagrodzenie

Jest to najczęściej stosowany zbieg podczas egzekucji. Komornik nie może jednak zając dłużnikowi całej kwoty wynagrodzenia z tytułu pracy - limitują go w tym działaniu dwa podstawowe progi:

  • minimalny - komornik musi pozostawić zadłużonemu kwotę równą minimalnej płacy krajowej, czyli (na rok 2019) 2250 zł brutto / 1633 zł netto.
  • maksymalny - dla pensji powyżej minimalnej krajowej, komornik może zając maksymalnie 50% wynagrodzenia, lub 60% w przypadku długu alimentacyjnego
     

Rachunek bankowy

Komornik może również zająć rachunek bankowy dłużnika - także rachunek wspólny. Po takim zabiegu bank przekazywać będzie pieniądze z konta dłużnika na poczet długu, jednak tu również istnieją limity, które na ten moment wynoszą 75% minimalnego wynagrodzenia za pracę - oznacza to, iż trzy czwarte minimalnej pensji krajowej musi pozostać na koncie dłużnika.
 

Ruchomości

Komornik ma prawo zając wszelki majątek użytkowany regularnie przez dłużnika. Kontrowersją tego zapisu jest fakt, że dłużnik nie musi być właścicielem zajmowanego majątku, a jedynie jego regularnym użytkownikiem. Spowodowane jest to unikami dłużników, którzy przed wizytą komornika pozbywali się swych rzeczy na zasadzie darowizn dla swoich bliskich i przyjaciół, co oficjalnie powodowało, iż majątek taki stawał poza zasięgiem komornika.
 

Nieruchomości

Egzekutor komorniczy może również zając nieruchomości dłużnika, w tym dom, garaż, działkę itp. Istotnym faktem tego rodzaju egzekucji jest jego równoważność ze wpisem do ksiąg wieczystych, a tak przejęty majątek zostaje wystawiony na licytację komorniczą, z której przychody wędrują na poczet długu.
 

Renta i emerytura

Do praw komornika należy również możliwość przejęcia renty i emerytury dłużnika, jednak i tutaj obowiązuje limit w postaci obowiązku pozostawienia dłużnikowi 75% kwoty minimalnej emerytury jak i renty.

Pomimo iż komornik dysponuje dość szerokim wachlarzem możliwości egzekucji należności, należy pamiętać, że istnieją jednak pewne ograniczenia i organ komorniczy nie może zając następujących składników majątku dłużnika:

  • świadczeń i dodatków rodzinnych, zasiłku 500+, dodatków dla opiekunów, świadczeń dla sierot
  • przedmiotów niezbędnych do codziennego funkcjonowania dłużnika i jego rodziny, jak: pościel, bielizna, ubrania, środki higieniczne, przyrządy do nauki, przedmioty religijne, pralka, lodówka, łóżko
  • przedmiotów umożliwiających dłużnikowi wykonywania zawodu i tym samym czynności zarobkowych
  • żywności
  • węgla lub drewna służącego jako opał
  • sprzętu medycznego czy rehabilitacyjnego
     

Podsumowanie

Procedura egzekucji komorniczej nigdy nie jest przyjemna, ani dla dłużnika, ani dla wierzyciela, ani nawet dla samego komornika. Z tego też powodu zaleca się zawsze próbować dojść do porozumienia z wierzycielem i instytucjami ściągającymi długi, dzięki czemu na pewno da się ustalić nowe, łatwiejsze metody spłaty należności, które nie pociągną za sobą długoterminowych konsekwencji, na jakie można narazić się w przypadku egzekucji komorniczej. W końcu wierzyciel chce tylko odzyskać swoją należność, a dłużnik pozbyć się tego ciężaru z własnego życia.

Musisz przeczytać: Czy komornik może zająć konto niepelnoletniego dziecka?

Aktualnie trwają prace nad zmianą zapisów w prawie, na korzyść dłużników - jak zapewnia rząd. Mają one na celu złagodzenie przebiegów egzekucji komorniczych, zwiększenie ich przejrzystości i uczciwości, na czym przede wszystkim zyskają ludzie, którzy popadli w kłopoty przez złośliwe zrządzenie losu. Jednak bez względu na wszystko należy pamiętać o regulowaniu swoich długów zawczasu, bo im dalej zagłębiamy się w dług, tym większe problemy czekają nas na końcu.|