Wczasy pod gruszą a komornik – czy komornik może je zabrać?

Wczasy pod gruszą to popularne świadczenie socjalne, które wielu pracowników otrzymuje w ramach Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych. Czy komornik może zająć takie świadczenie w ramach prowadzonej egzekucji? W dalszej części wpisu przyjrzymy się najważniejszym zagadnieniom i odpowiemy na często zad

Czym są wczasy pod gruszą? Wyjaśnienie

Jako wczasy pod gruszą określa się świadczenie socjalne wypłacane pracownikom przez pracodawcę ze środków ZFŚS (Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych). Celem świadczenia jest dofinansowanie wypoczynku pracownika. Co ważne, wczasy pod gruszą nie są premią, świadczeniem uznaniowym, ani też częścią wynagrodzenia zasadniczego. 

Sama wysokość wczasów pod gruszą powinna być uzależniona od sytuacji życiowej, rodzinnej i materialnej pracownika, a nie od jego stanowiska, stażu pracy czy wyników zawodowych. Dokładne kryteria określa regulamin ZFŚS, obowiązujący w danym zakładzie pracy. 

Czy dłużnik może otrzymać wczasy pod gruszą?

Posiadanie zadłużenia nie pozbawia pracownika prawa do otrzymania wczasów pod gruszą. Pracodawca nie ma prawa uzależniać przyznania wczasów pod gruszą od braku zajęć komorniczych ani od sytuacji zadłużeniowej pracownika. Jedynymi kryteriami, które mogą decydować o przyznaniu i wysokości świadczenia, są sytuacja życiowa, rodzinna i materialna. 

Czy wczasy pod gruszą podlegają zajęciu komorniczemu?

Jak już wspomnieliśmy wyżej, wczasy pod gruszą nie są wynagrodzeniem za pracę, lecz świadczeniem socjalnym finansowanym z ZFŚS. Oznacza to, że nie podlegają automatycznie zajęciu komorniczemu w ramach egzekucji z wynagrodzenia za pracę, o której mowa w Kodeksie postępowania cywilnego. 

Decydujące znaczenie w sprawie ma sam zakres zajęcia, wskazany w tytule wykonawczym. Jeżeli egzekucja obejmuje wyłącznie wynagrodzenie za pracę, to świadczenia z ZFŚS, w tym wczasy pod gruszą, nie powinny być zajmowane. Stanowią one odrębną kategorię świadczeń.

Jeżeli natomiast komornik prowadzi egzekucję także z innych wierzytelności, to wczasy pod gruszą mogą zostać objęte zajęciem. Przepisy nie przewidują szczególnej ochrony, tak jak ma to miejsce np. przy kwocie wolnej od potrąceń z wynagrodzenia.

Czy komornik może zająć całe wczasy pod gruszą?

Jeżeli komornik prowadzi egzekucję nie tylko z wynagrodzenia za pracę, lecz także z innych wierzytelności przysługujących dłużnikowi od pracodawcy, to wczasy pod gruszą mogą zostać zajęte w całości. W przeciwnym wypadku komornik nie może zająć świadczenia wcale – nawet częściowo. 

Do częściowego zajęcia wczasów pod gruszą dochodzi wyjątkowo i bynajmniej nie wynika ono z ich szczególnej ochrony. Taka sytuacja występuje głównie wtedy, gdy pozostała do spłaty należność jest niższa niż kwota wczasów pod gruszą i nie ma konieczności zajmowania całej kwoty świadczenia. 

Obowiązki pracodawcy przy zajęciu wczasów pod gruszą

Pracodawca nie powinien automatycznie potrącać wczasów pod gruszą w ramach zajęcia komorniczego z pensji, jeśli tytuł wykonawczy wskazuje jedynie na zajęcie z wynagrodzenia. 

Do obowiązków pracodawcy należy:

• sprawdzenie treści tytułu wykonawczego oraz zakresu zajęcia
• informowanie pracownika o dokonanym zajęciu
• prawidłowe wyodrębnienie wczasów pod gruszą od wynagrodzenia zasadniczego

Gdy komornik posiada tytuł wykonawczy obejmujący inne wierzytelności, to pracodawca nie może wypłacić pracownikowi wczasów pod gruszą bez uzyskania zgody od komornika. Jeżeli wypłata świadczenia jest dopiero planowana, to należy o tym komornika poinformować. 

Całość sprowadza się więc do obowiązku przekazania komornikowi środków zgodnie z jego dyspozycją i zakresem zajęcia. 

Co zrobić, gdy komornik nieprawidłowo zajął wczasy pod gruszą?

Jeżeli komornik zajął wczasy pod gruszą mimo braku podstaw w tytule wykonawczym, to pracownik ma prawo do podjęcia działań w celu odzyskania pieniędzy. Jakie kroki będą odpowiednie?

W pierwszej kolejności należy sprawdzić dokumenty, czyli tytuł wykonawczy i zawiadomienie od komornika. To w nich znajdują się informacje o zakresie zajęcia oraz o tym, czy dotyczy ono innych wierzytelności niż wynagrodzenie. Pomoże to ustalić, czy faktycznie doszło do nieprawidłowości. 

Gdy zajęcie było niezgodne z prawem, to warto rozważyć skargę na komornika. Uzasadnieniem pisma będzie wówczas fakt, iż świadczenie stanowiło wczasy pod gruszą z ZFŚS i nie powinno być potrącane w ramach egzekucji z pensji. W przypadku braku reakcji komornika, możliwe jest wniesienie skargi bezpośrednio do sądu rejonowego.

Najczęściej zadawane pytania

Źródła:

• https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wdu19640430296